Podczas organizowanej w Bochni sesji onkologicznej uczniowie II LO mieli zaszczyt przeprowadzi\u0107 wywiad z Dyrektorem Centrum Onkologii \u2013 Instytutu im. Marii Sk\u0142odowskiej \u2013 Curie w Krakowie Panem Profesorem dr hab. n. med. Jerzym Jakubowiczem, kieruj\u0105cym najlepszym instytutem naukowym lecz\u0105cym choroby nowotworowe w Polsce.<\/p>\n
Szanowny Panie Profesorze. Jaka jest statystyczna w polskim spo\u0142ecze\u0144stwie zachorowalno\u015b\u0107 na nowotwory w zestawieniu z danymi europejskimi?<\/strong><\/p>\n Liczba zachorowa\u0144 na nowotwory z\u0142o\u015bliwe w Polsce w ci\u0105gu ostatnich trzech dekad wzros\u0142a ponad 2-krotnie. W roku 2011 zarejestrowano ponad 144 tys. nowych zachorowa\u0144 z czego oko\u0142o 72 000 u m\u0119\u017cczyzn i oko\u0142o 72 500 u kobiet.<\/p>\n Zachorowalno\u015b\u0107 na nowotwory z\u0142o\u015bliwe w Polsce jest u obu p\u0142ci ni\u017csza ni\u017c \u015brednia dla kraj\u00f3w Unii Europejskiej, w\u015br\u00f3d m\u0119\u017cczyzn zachorowalno\u015b\u0107 jest ni\u017csza o oko\u0142o 20%, w\u015br\u00f3d kobiet o oko\u0142o 10%.<\/p>\n Jak\u0105 populacj\u0119 ze wzgl\u0119du na wiek i p\u0142e\u0107 obejmuje zapadalno\u015b\u0107 na choroby nowotworowe?<\/strong><\/p>\n Wi\u0119kszo\u015b\u0107 zachorowa\u0144 na nowotwory z\u0142o\u015bliwe w Polsce (ok. 70% zachorowa\u0144 u m\u0119\u017cczyzn i 60% zachorowa\u0144 u kobiet) wyst\u0119puje po 60 roku \u017cycia.<\/p>\n Kt\u00f3re typy nowotwor\u00f3w wyst\u0119puj\u0105 najcz\u0119\u015bciej w Polsce?<\/strong><\/p>\n Nowotworami z\u0142o\u015bliwymi najcz\u0119\u015bciej wyst\u0119puj\u0105cymi u m\u0119\u017cczyzn w Polsce s\u0105 nowotwory p\u0142uca (20%), gruczo\u0142u krokowego (14%), jelita grubego (12%), p\u0119cherza moczowego (7%) i \u017co\u0142\u0105dka (5%).<\/p>\n Natomiast u kobiet najcz\u0119\u015bciej wyst\u0119puj\u0105 nowotwory piersi (23%), jelita grubego (10%), p\u0142uca (9%), trzonu macicy (8%), jajnika (5%) i szyjki macicy (4%).<\/p>\n Jakie rodzaje raka leczycie Pa\u0144stwo w Instytucie? Czy polska medycyna dysponuje lekami najnowszej generacji? Z kt\u00f3rymi medykamentami i terapiami onkologicznymi s\u0105 trudno\u015bci na polskim rynku farmaceutycznym? Z czego to wynika?<\/strong><\/p>\n Generalnie tak. Dysponujemy zdecydowan\u0105 wi\u0119kszo\u015bci\u0105 zarejestrowanych i stosowanych obecnie terapii onkologicznych. Realne problemy z dost\u0119pno\u015bci\u0105 dotycz\u0105 naprawd\u0119 pojedynczych drogich preparat\u00f3w, dla kt\u00f3rych analizy farmakoekonomicze Agencji Oceny Technologii Medycznych wykaza\u0142y zbyt wysok\u0105 (w stosunku do spodziewanego zysku dla pacjenta) cen\u0119 leku i dlatego Narodowy Fundusz zdrowia nie refunduje praktycznie tych lek\u00f3w.<\/p>\n W obecnej chwili pacjent zg\u0142aszaj\u0105cy si\u0119 do Instytutu rozpocznie leczenie najp\u00f3\u017aniej do 3 tygodni, zale\u017cy jak\u0105 metod\u0105 i jaka diagnostyka jest potrzebna do decyzji o sposobie leczenia. Pacjenci w dniu zg\u0142oszenia przyjmowani s\u0105 w ambulatoriach Centrum Onkologii.<\/p>\n W Centrum Onkologii diagnozujecie i leczycie Pa\u0144stwo r\u00f3\u017cnorodne typy nowotwor\u00f3w. Kt\u00f3re z nich najlepiej poddaj\u0105 si\u0119 radioterapii i chemioterapii, a kt\u00f3re maj\u0105 tylko charakter paliatywny?<\/strong><\/p>\n Wyb\u00f3r optymalnej metody leczenia zale\u017cy od wielu czynnik\u00f3w, przede wszystkim od: Radioterapia i chemioterapia jako pierwotne leczenie radykalne stosowane s\u0105 w przypadku nowotwor\u00f3w wykazuj\u0105cych niski stopie\u0144 zr\u00f3\u017cnicowania histologicznego oraz w przypadku zaawansowania lokoregionalnego (zaj\u0119cie wy\u0142\u0105cznie regionalnych w\u0119z\u0142\u00f3w ch\u0142onnych).<\/p>\n Innym wskazaniem do stosowania tych metod jest leczenie adjuwantowe (uzupe\u0142niaj\u0105ce po leczeniu chirurgicznym) oraz leczenie neoadjuwantowe (stosowane przed leczeniem chirurgicznym, tutaj celem jest zachowanie funkcji narz\u0105du).<\/p>\n Obie metody stosowane s\u0105 r\u00f3wnie\u017c w post\u0119powaniu paliatywnym.<\/p>\n Przyk\u0142ady kliniczne:<\/p>\n chemioterapia: radioterapia: radioterapia i chemioterapia: Stosowanie w paliacji:<\/p>\n radioterapia: chemioterapia: Czym r\u00f3\u017cni si\u0119 brachyterapia od radioterapii?<\/strong><\/p>\n Radioterapia jest metod\u0105, w kt\u00f3rej wykorzystywane jest oddzia\u0142ywanie promieniowania jonizuj\u0105cego z materi\u0105. W zale\u017cno\u015bci od po\u0142o\u017cenia \u017ar\u00f3d\u0142a promieniowania w stosunku do napromienianej obj\u0119to\u015bci wyr\u00f3\u017cniane s\u0105:<\/p>\n teleradioterapia – gdzie \u017ar\u00f3d\u0142o promieniowania zlokalizowane jest w pewnej odleg\u0142o\u015bci od napromienianej obj\u0119to\u015bci, w tym przypadku wi\u0105zka promieniowania generowana jest w przyspieszaczu,<\/p>\n brachyterapia \u2013 gdzie \u017ar\u00f3d\u0142o promieniowania umieszczone jest w s\u0105siedztwie lub wewn\u0105trz guza nowotworowego, tutaj \u017ar\u00f3d\u0142em promieniowania jest radioizotop.<\/p>\n Zatem nie mo\u017cna m\u00f3wi\u0107 o r\u00f3\u017cnicach pomi\u0119dzy brachyterapi\u0105 i radioterapi\u0105. Brachyterapia jest jedn\u0105 z mo\u017cliwo\u015bci stosowania radioterapii.<\/p>\n Jakie s\u0105 mo\u017cliwo\u015bci terapeutyczne u chorych z przerzutami nowotworowymi?<\/strong><\/p>\n Przerzuty nowotworowe mog\u0105 by\u0107 zlokalizowane w regionalnych w\u0119z\u0142ach ch\u0142onnych i\/albo w innych narz\u0105dach. Ich obecno\u015b\u0107 \u015bwiadczy zaawansowaniu nowotworu. W przypadku obecno\u015bci przerzut\u00f3w nowotworowych wyb\u00f3r post\u0119powania terapeutycznego zale\u017cy od lokalizacji przerzut\u00f3w oraz od stanu og\u00f3lnego Pacjenta.<\/p>\n Je\u017celi mamy do czynienia wy\u0142\u0105cznie z przerzutami do regionalnych w\u0119z\u0142\u00f3w ch\u0142onnych stwierdzonymi w chwili rozpoznania nowotworu, to zazwyczaj post\u0119powanie polega na zastosowaniu leczenia skojarzonego (radioterapia i chemioterapia, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 stosowane jako pierwotne post\u0119powanie albo jako post\u0119powanie adjuwantowe po leczeniu chirurgicznym). Post\u0119powanie takie mo\u017ce mie\u0107 charakter radykalnego leczenia.<\/p>\n Natomiast stwierdzenie obecno\u015bci przerzut\u00f3w (zar\u00f3wno w chwili diagnostyki, jak i w przebiegu choroby nowotworowej) jest czynnikiem wskazuj\u0105cym na niekorzystne rokowanie. W takiej sytuacji leczenie ma charakter paliatywny. Wyb\u00f3r metody leczenia (radioterapia, chemioterapia, hormonoterapia, terapia celowana …) zale\u017cy od: stanu og\u00f3lnego Chorego, lokalizacji przerzut\u00f3w oraz wydolno\u015bci danej metody terapeutycznej.<\/p>\n Zdeterminowani pacjenci cz\u0119sto szukaj\u0105 pomocy u os\u00f3b, kt\u00f3re stosuj\u0105 niekonwencjonaln\u0105 medycyn\u0119? Czy wed\u0142ug Pana Profesora dzia\u0142alno\u015b\u0107 bioenergoterapeut\u00f3w, czy stosuj\u0105cych terapi\u0119 zio\u0142ami jest szkodliwa dla pacjent\u00f3w, czy mo\u017ce spotka\u0142 si\u0119 Pan Profesor z sytuacjami, kiedy tego typu \u201eterapia\u201d przynios\u0142a popraw\u0119 zdrowia pacjenta? <\/strong><\/p>\n Terapie alternatywne nie maj\u0105 udowodnionej i udokumentowanej skuteczno\u015bci. Ponadto, przyjmowanie przez Pacjent\u00f3w r\u00f3\u017cnych \u015brodk\u00f3w mo\u017ce wp\u0142ywa\u0107 niekorzystnie na ich stan zdrowia, bowiem nie jest znany sk\u0142ad tych preparat\u00f3w, mog\u0105 one zawier\u0107 sk\u0142adniki, kt\u00f3re wchodz\u0105 w interakcje ze stosowanymi lekami, wp\u0142ywaj\u0105c na nasilenie toksyczno\u015bci leczenia zaleconego przez lekarza. <\/p>\n Czy trudno jest uzyska\u0107 specjalizacj\u0119 onkologiczn\u0105, czy jest du\u017ce zainteresowanie lekarzy uzyskaniem tej specjalizacji w Centrum Onkologii?<\/strong><\/p>\n Na pocz\u0105tku wyja\u015bnienie: nie ma specjalizacji onkologicznej. Specjalizacje medyczne w dziedzinie onkologii to: Specjalizacje te s\u0105 nie s\u0105 \u0142atwe, wymagaj\u0105 od lekarzy znajomo\u015bci wielu aspekt\u00f3w dotycz\u0105cych m.in.: epidemiologii, metod diagnostycznych ze szczeg\u00f3lnym uwzgl\u0119dnieniem patologii i diagnostyki molekularnej, sposob\u00f3w prowadzenia leczenia wielodyscyplinarnego oraz post\u0119powania wspomagaj\u0105cego i objawowego. Ponadto, w przypadku chirurgii onkologicznej i ginekologii onkologicznej wymagane jest wcze\u015bniejsze posiadanie specjalizacji odpowiednio z chirurgii i ginekologii. Natomiast radioterapia onkologiczna i onkologia kliniczna s\u0105 podstawowymi specjalizacjami lekarskimi. O zainteresowaniu lekarzy tymi specjalizacjami \u015bwiadcz\u0105 liczby. Aktualnie w Centrum Onkologii w Krakowie szkolenia specjalizacyjne odbywa 52 lekarzy: radioterapia onkologiczna \u2013 21, onkologia kliniczna \u2013 1, chirurgia onkologiczna \u2013 8,ginekologia onkologiczna \u2013 11.<\/p>\n Zaznaczy\u0107 nale\u017cy, \u017ce w Centrum Onkologii prowadzone jest r\u00f3wnie\u017c szkolenie specjalizacyjne w zakresie patomorfologii (3 lekarzy) i radiologii i diagnostyki obrazowej (8 lekarzy) oraz chirurgii og\u00f3lnej (3 lekarzy).<\/p>\n Jak Pan Profesor ocenia decyzj\u0119 kobiet, kt\u00f3re mimo choroby nowotworowej decyduj\u0105 si\u0119 na urodzenie dziecka?<\/strong><\/p>\n Decyzja o posiadaniu dziecka jest indywidualn\u0105 decyzj\u0105 Pacjentki nios\u0105c\u0105 okre\u015blone konsekwencje dla niej i jej otoczenia. Lekarz nie mo\u017ce jej ocenia\u0107 w innym kontek\u015bcie jak tylko z perspektywy zdrowia pacjentki (i ewentualnie zdrowia jej dziecka). <\/p>\n Z perspektywy lekarza mamy tu r\u00f3\u017cne grupy Pacjentek \u2013 i r\u00f3\u017cne problemy.<\/p>\n W innej sytuacji s\u0105 Pacjentki po przebytym leczeniu onkologicznym, u kt\u00f3rych opanowano chorob\u0119 nowotworow\u0105. Kobiety te cz\u0119sto posiadaj\u0105 zdrowe potomstwo i praktycznie nie wyst\u0119puj\u0105 tu r\u00f3\u017cnice w por\u00f3wnaniu do kobiet nigdy nie leczonych onkologicznie. Traktujemy to jako sukces naszego leczenia i cieszymy si\u0119 razem z Pacjentkami.<\/p>\n Zupe\u0142nie inny jest problem Pacjentek z zaawansowanym nowotworem wymagaj\u0105cych aktualnie leczenia onkologicznego, u kt\u00f3rych r\u00f3wnolegle wyst\u0119puje ci\u0105\u017ca lub posiadaj\u0105 bardzo ma\u0142e dzieci.<\/p>\n Z punktu widzenia lekarza jest to sytuacja nak\u0142adaj\u0105ca znaczne ograniczenia na leczenie onkologiczne. I lekarze woleliby jak najrzadziej znajdowa\u0107 si\u0119 w takiej sytuacji. Tym niemniej je\u017celi zajdzie konieczno\u015b\u0107 leczenia onkologicznego kobiety w ci\u0105\u017cy, to istniej\u0105 procedury pozwalaj\u0105ce na leczenie matki przy minimalizacji szk\u00f3d dla dziecka. Odpowiedzi na te pytania wychodz\u0105 ju\u017c poza zakres medycyny i zbli\u017caj\u0105 si\u0119 do rejon\u00f3w filozofii, etyki czy przekona\u0144 religijnych.<\/p>\n Czy m\u0142ode kobiety te\u017c choruj\u0105 na raka piersi i nowotwory ginekologiczne, czy dotyczy to raczej kobiet w \u015brednim wieku?<\/strong><\/p>\n Owszem, ale nowotwory s\u0105 g\u0142\u00f3wnie chorobami ludzi w starszym wieku. Cz\u0119sto\u015b\u0107 zachorowa\u0144 wyra\u017anie wzrasta wraz z wiekiem. To bardzo z\u0142o\u017cony problem, podkre\u015bla si\u0119 \u017ce z wiekiem wzrasta nasilenie wyst\u0119powania r\u00f3\u017cnych chor\u00f3b degeneracyjnych, a w jakiej\u015b mierze transformacja nowotworowa jest procesem degeneracji zdrowych kom\u00f3rek naszego organizmu.<\/p>\n To zale\u017cy od wielu czynnik\u00f3w. Przede wszystkim od stopnia zaawansowania oraz rodzaju nowotworu oraz stanu organizmu Pacjenta. Np. nowotwory uk\u0142adu ch\u0142onnego nale\u017c\u0105 do potencjalnie wyleczalnych.<\/p>\n U pacjent\u00f3w z niewielkim zaawansowaniem nowotworu, m\u0142odszych, w dobrym stanie organizmu – cz\u0119sto mo\u017cemy ca\u0142kowicie wyleczy\u0107 nowotw\u00f3r. Natomiast w bardziej zaawansowanych stadiach nowotworu, szczeg\u00f3lnie u pacjent\u00f3w os\u0142abionych mo\u017cliwe jest tylko przed\u0142u\u017canie \u017cycia chorego i\/lub hamowanie rozwoju nowotworu.<\/p>\n Czy m\u0119\u017cczyzna, kt\u00f3ry by\u0142 leczony na raka j\u0105dra mo\u017ce by\u0107 ojcem?<\/strong><\/p>\n Generalnie w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w tak. Pacjent leczony z powodu raka j\u0105dra mo\u017ce by\u0107 ojcem. Oczywi\u015bcie o ile zabezpieczono w banku nasienia jego materia\u0142 rozrodczy lub funkcja drugiego j\u0105dra jest prawid\u0142owa.<\/p>\n W onkologii mog\u0105 zaistnie\u0107 sytuacje (np. w przypadku obustronnego lub bardzo zaawansowanego raka j\u0105dra), gdy terapia onkologiczna prowadzona, aby ratowa\u0107 \u017cycie Pacjenta doprowadzi do jego bezp\u0142odno\u015bci. S\u0105 to jednak przypadki szczeg\u00f3lne, gdy zagro\u017cone jest bezpo\u015brednio \u017cycie Pacjenta.<\/p>\n Jakie przes\u0142anie skierowa\u0142by Pan Profesor jako specjalista onkolog do polskiej m\u0142odzie\u017cy?<\/strong><\/p>\n Dba\u0107 o sprawno\u015b\u0107 fizyczn\u0105, nie u\u017cywa\u0107 narkotyk\u00f3w i innych dopalaczy, nie pali\u0107 papieros\u00f3w, zdrowo si\u0119 od\u017cywia\u0107. Z Profesorem dr. hab. n. med. Jerzym Jakubowiczem rozmawiali uczniowie klasy dziennikarskiej II LO w Bochni Katarzyna Mazur i Dawid Zag\u00f3l<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Uczniowie II LO mieli okazj\u0119 przeprowadzi\u0107 wywiad z Dyrektorem Centrum Onkologii \u2013 Instytutu im. Marii Sk\u0142odowskiej \u2013 Curie w Krakowie, prof. dr. hab. n. med. Jerzym Jakubowiczem. Odpowiedzia\u0142 na pytania o warsztat lekarza onkologa, o skali zachorowalno\u015bci na raka, o nadziei dla os\u00f3b chorych na nowotw\u00f3r.<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":105316,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[5,6251,6250],"tags":[17935,17399,17876,6049],"class_list":["post-105312","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-biezace-wydarzenia","category-polityka-i-wydarzenia","category-tematyka","tag-iilo","tag-nowotwor","tag-rak","tag-sesja-naukowa","main_tag-rak"],"acf":[],"yoast_head":"\n
\n<\/strong>
\n Mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce wszystkie rodzaje, ale najwi\u0119cej chorych na: nowotwory z\u0142o\u015bliwe narz\u0105d\u00f3w trawiennych, narz\u0105d\u00f3w oddechowych i klatki piersiowej, nowotwory z\u0142o\u015bliwe sutka, \u017ce\u0144skich i m\u0119skich narz\u0105d\u00f3w p\u0142ciowych oraz nowotwory niez\u0142o\u015bliwe i nowotwory o niepewnym lub nieznanym charakterze.<\/p>\n
\nOczywi\u015bcie istnieje pewien okres op\u00f3\u017anienia od daty rejestracji preparatu w Unii Europejskiej do wprowadzenia go do leczenia w Polsce. Jest to zwi\u0105zane z niezale\u017cnymi od nas procedurami na poziomie Ministerstwa Zdrowia i NFZ i szacowa\u0142bym to op\u00f3\u017anienie na kilkana\u015bcie miesi\u0119cy.<\/p>\n
\n\u2022\tsamego nowotworu (typ histologiczny, zaawansowanie nowotworu),
\n\u2022\tchorego (stan og\u00f3lny, wiek, wsp\u00f3\u0142istnienie innych schorze\u0144, preferencje chorego),
\n\u2022\twydolno\u015bci danej metody terapeutycznej.<\/p>\n
\n\u2022\tnowotwory limfatyczne, nasieniaki (adjuwantowe)<\/p>\n
\n\u2022\tneoadjuwantowe – w celu zachowania narz\u0105du \u2013 w przypadku raka odbytnicy (zachowanie funkcji zwieracza odbytnicy),
\n\u2022\tadjuwantowe (pooperacyjne) w celu poprawy miejscowej kontroli (nowotwory g\u0142owy i szyi, m\u00f3zgu, rak p\u0142uca, nowotwory ginekologiczne, przewodu pokarmowego), <\/p>\n
\n\u2022\tpodstawowe leczenie: rak p\u0142uca, rak szyjki macicy, rak odbytu, prze\u0142yku,
\n\u2022\tadjuwantowe (pooperacyjne): nowotwory terenu g\u0142owy i szyi, rak jelita grubego, \u017co\u0142\u0105dka, nowotwory ginekologiczne, rak piersi.<\/p>\n
\n\u2022\tobjawy wynikaj\u0105ce ze znacznego zaawansowania nowotworu,
\n\u2022\tprzerzuty do: ko\u015bci, m\u00f3zgu, w\u0119z\u0142\u00f3w,
\n\u2022\tzespo\u0142y: \u017cy\u0142y pr\u00f3\u017cnej g\u00f3rnej, ucisku na rdze\u0144, <\/p>\n
\n\u2022\t niepowodzenie lokoregionalne,
\n\u2022\t w przypadku mnogich przerzut\u00f3w odleg\u0142ych,<\/p>\n
\n\u2022\tradioterapia onkologiczna
\n\u2022\tonkologia kliniczna
\n\u2022\tchirurgia onkologiczna
\n\u2022\tginekologia onkologiczna<\/p>\n
\nDodatkowym czynnikiem jest posiadanie przez jednostk\u0119 szkol\u0105ca odpowiednich certyfikat\u00f3w.<\/p>\n
\nW takiej sytuacji lekarz i Pacjentka staj\u0105 przed szeregiem dramatycznych wybor\u00f3w w trakcie planowania leczenia. Powstaje w\u00f3wczas pytanie: czy kierowa\u0107 si\u0119 bardziej dobrem dziecka czy matki ? Szczeg\u00f3lnie w sytuacji, gdy matka ma tylko szans\u0119 ma przed\u0142u\u017cenie \u017cycia a nie wyleczenie.<\/p>\n
\n
\nSerdecznie dzi\u0119kujemy Panu Profesorowi za mo\u017cliwo\u015b\u0107 rozmowy.<\/strong><\/p>\n